Adıyaman Tut Dutu

Adıyaman Tut Dutu, Akdağların eteğindeki Tut ilçesinde yetişen Moraceae familyası Morus cinsi ağaçların meyvelerinin kurutulmasıyla elde edilir. Çabuk bozulan meyveler, serin yaz günlerinde ağaçların altına ve toprağın üzerine serilen filelerde kurutulur; işlemin toprakta tamamlanması ürüne toprak aroması kazandırır. Fidan üretiminde yabani ağaçlardan mart ve nisan aylarında alınan tek yıllık çelikler kullanılır. Çelikler %25 kum, %25 hayvan gübresi ve %50 toprakla hazırlanan arıklara 5x5 cm aralıklarla, 20-25 cm derinliğinde dikilir. Arık sulamasıyla büyüyen çelikler yaklaşık olarak 1,5 - 2 yıl sonunda 1 m boya ulaşır; yazın 10 günlük aralıklarla arıklar tamamen doldurularak sulanır. Temmuz ayının ilk iki haftasında 1 m boyundaki fidanlara “T göz aşı” veya “yarma” yöntemlerinden biri uygulanır. Dikim arazisi bir yıl önce tesviye edilip iki kat derin pullukla sürülür. Fidan çukurları dikimden 6 ay önce 50 - 80 cm derinliğinde, 80 cm çapında ve 8x8 m veya 10x10 m aralıklarla açılır. Her çukura 2 kg hayvan gübresi katılır ve çukurlar 6 ay dinlendirilir. Nisan dikiminde üst toprak çukurun dibine, alt toprak üstüne yerleştirilerek organik maddeli bölüm köklerle buluşturulur; işlem can suyuyla tamamlanır. Damlama sulama, ağaç ya da fidan iz-düşüm çapına göre aylık olarak günde 4-12 saat uygulanabilir. Meyvede kararmayı önlemek için sulama hasattan bir ay önce kesilir, hasadın ardından yeniden başlatılır.