Jandarma Mektebi

Rehber Notu

Jandarma Mektebi, 1860’lı yıllarda inşa edilen asıl ismi Aramyan Kız Okulu’dur. 1860’lı yıllarda İstanbul’a yerleşmiş Kayserili Ermeniler, Kayseri’de bir kız okulu açmak amacıyla Aramyan Derneği’ni kurdu. Dernek 11 Aralık 1860’ta faaliyete geçti. Hem İstanbul’da hem de Kayseri’de üye sayısını artırmak ve dernek tüzüğünü hazırlamak üzere yedi kişilik bir yönetim kurulu oluşturuldu. Kısa sürede 1.500 lira toplandı ve okulun inşası mümkün hâle geldi. Okulun yapımında en önemli katkıyı Manugyan kardeşler sağladı.

Hikâyesi

Jandarma Mektebi adıyla bilinen taş yapı, 1860’lı yıllarda Aramyan Kız Okulu olarak geniş bir bahçe içinde inşa edildi. Kayserili Ermenilerin İstanbul’da kurduğu Aramyan Derneği 11 Aralık 1860’ta çalışmaya başladı; yedi kişilik yönetim kurulunun girişimleriyle 1.500 lira toplandı. Manugyan kardeşlerin han odaları, depo, dükkân hisseleri ve arsaları bağışlaması yapımı mümkün kıldı. Bahçebaşı Mahallesi’nde kilise sınırları dışında ve Büyük Bahçe’ye bitişik kurulan okulun yanındaki büyük ev de anaokuluna dönüştürüldü. Ruhsatı 6 Nisan 1896’da alınan kurum zamanla idadi düzeyine çıkarıldı ve yaklaşık 400 öğrenciye eğitim verdi. Cumhuriyet’in ilanının ardından bina Eferad-ı Cedide Mektebi olarak düzenlendi; 1924’te ona bağlı Karakol Kumandan Mektebi açıldı. Askerî eğitim 1927’de 6 Numaralı Kayseri Jandarma Efrâd-ı Cedide Mektebi adıyla sürdürüldü, taş bina Cumhuriyet döneminde bir süre Turan Mektebi olarak da kullanıldı. Yapı 1960’lı yıllarda özel mülkiyete geçti ve bakımsızlık nedeniyle harap oldu. Tipik Kayseri evi özellikleri taşıyan bina 2017-2018 arasında restore edilmesine rağmen yeni bir işleve kavuşturulmadı. “Kayseri Mektebinde Oldum Jandarma” türküsünde okulun adının kullanılması, askerî eğitim döneminin halk belleğindeki karşılığını kayda geçirir.

Bu bölüm şu kayda dayanılarak yazıldı: Kültür Envanteri