Kanuni Kervansarayı

Rehber Notu

Kervansaray, kitabesinden öğrenildiğine göre h.935 (1528) yılında Kanuni Sultan Süleymanın emri ile yapılmıştır. Kitabenin mealen anlamı: ”Tanrı tarafından korunulan bu binanın yapılmasını kara ve denizin sultanı Sultan Selim oğlu Sultan Süleyman 935 (1528) yılı tarihinde emretti. Bunu Babuçcuoğlu Ali yaptı. ” Bu kitabeden öğrenildiğine göre kervansarayın mimarı Ali Babuçcuoğlu Ömer’dir. Ancak, Osmanlı kaynaklarında bu mimarın başka bir eserine rastlanmamıştır.

Hikâyesi

Kanuni Kervansarayı, kitabesine göre H. 935 / 1528 yılında Sultan Süleyman’ın emriyle yaptırılmıştır. Kitabede yapının Ali tarafından gerçekleştirildiği belirtilirken mimar Ali Babuçcuoğlu Ömer olarak tanımlanır; Evliya Çelebi ise kervansarayı İbrahim Paşa’nın hayratı arasında kaydeder. Batı cephesinde yontma taş ile tuğla sıraları birlikte kullanılmış, yan cepheler moloz taş ve tuğla parçalarıyla örülmüştür. Ana kütleden taşan girişin iki yanında dükkânlar yer almış; iki renkli taşla örülen yuvarlak kemerli kapı, dikdörtgen kesme taş çerçeve içine alınmıştır. 18,60 × 18,40 metre ölçülerindeki dikdörtgen avlunun çevresinde yolcu bölümleri, depolar ve mescit sıralanır; güneydoğu köşesinde doğu-batı yönlü yağhane ile kuzey-güney doğrultusunda tonozlu üç oda bulunur. Giriş yanındaki merdivenle ulaşılan ikinci katta 28 oda vardır ve iki kat aynı plan düzenini tekrarlar. Mazgal pencereli cephe kirpi saçaklı kornişle sonlanırken yapının bütünü ahşap çatıyla örtülmüştür. Kısmen yıkılan üst örtü ve merdivenler, Vakıflar Genel Müdürlüğünce 1971 sonrasında mevcut kalıntılara göre restore edilmiş; Çeşme Kalesi’nin önündeki kervansaray daha sonra otel olarak kullanılmaya başlanmıştır.

Bu bölüm şu kayda dayanılarak yazıldı: Kültür Envanteri