Ağın Leblebisi

Ağın Leblebisi, Ağın’da yetişen tüylü damla nohudunun Bademli Köyü kumu ve meşe küllü suyla işlenmesiyle elde edilen kızıl kahve renkli, mat ve tuzlu üründür. Cicer arietinum türündeki nohut, barajların etkisiyle Akdeniz ve karasal iklim arasında geçiş gösteren çevrenin kireçli toprağında kalın kabuklu yetişir ve kabuğunu çabuk bırakır. Yüz dane ağırlığı 40-50 gr; genişliği 8 mm -11,1mm, kalınlığı 7mm – 8,9 mm, uzunluğu 6,2 – 9,2 mm aralığındadır. Nohudun yoğunluğu 1,32 – 1,38 gr/cm3, kabuk oranı %9,8 - % 12,3, pişme süresi 60-90 dakikadır; hacim artışı % 100’e yakındır. Bademli kumu çok küçük partiküllüdür ve %93 magnezyum kalsiyum karbonat içeriği sayesinde ısıyı ileterek tek kavurmayı yeterli kılar. Üretim öncesinde nohutlar elenip taş ve topraktan ayrılır. Meşe küllü su için 15 litre suya 1 kg kül katılır; 3 -4 saat sonra çöken külün üstündeki berrak bölüm alınır. Elle yöntemde yaklaşık 20 -25 cm yüksekliğinde iki ocak kurulur, küçük ocaktaki tencereye 2 lt küllü su ile 200 gr tuz, büyük ocaktaki saca kum konur. 6 kg nohut küllü suda haşlanıp suyunu çekince 3 kg’lık bölüm kızgın kuma aktarılır. Kumla karıştırma, kabuk kızarana kadar yaklaşık 4 -5 dakika sürer. Eleme sonunda kum leğene geçer, kavrulmuş nohut çuvala alınır; biraz soğuyunca hava temasını kesmek için çuvalın ağzı katlanır.