Hacı Mehmet Çeşmesi, Kayseri

Rehber Notu

Hacı Mehmet Çeşmesi (Ahmet Paşa Çeşmesi), H.1222 / M.1807 tarihinde inşa edilmiştir. Bahçebaşı Mahallesi, Adak Sokağı üzerinde bulunan çeşme, doğu yöndeki eve bitişik olarak yapılmış olup nişi güneye bakmaktadır. Dikey dikdörtgen formda inşa edilen eser, iç içe iki kemerli bir düzen göstermektedir. Dıştaki hafif sivri kemer, yanlarda yekpare taştan yapılan ayaklar üzerine oturmakta; içteki sivri kemerli niş de yine yekpare taş ayaklar üzerine oturmaktadır.

Hikâyesi

H.1222 / M.1807 tarihli Hacı Mehmet Çeşmesi, Bozatlı Paşa Mahallesi’ndeki Adak Sokağı’nda doğudaki eve bitişik ve nişi güneye dönük biçimde kurulmuştur. Ahmet Paşa veya Kaptan Paşa Çeşmesi adlarıyla da kaydedilen yapı, dikey dikdörtgen cephe içinde birbirine geçirilmiş iki kemerle düzenlenmiştir. Dıştaki hafif sivri kemer ile içteki sivri niş kemeri, yanlarda yekpare taştan ayaklara oturur. Yonu kesme taş cephede dış kemerin kilit taşına geometrik motifli bir daire, iç kemerin kilit taşına ise mızrak ucunu andıran bir motif işlenmiştir. Mermer ayna taşı sonradan iptal edilmiş, üzerindeki duvara açılan deliğe musluk bağlanmış ve niş içine beton sekiler yapılmıştır. Saçaktaki düz silmeler ve dekoratif konsol dizisi yıkılınca özgün yüksekliği 5.20 m olan çeşme 4.90 m yüksekliğe düşmüştür. Bugünkü cephe 4.30 m genişliğinde ve 1.26 m derinliğinde olup saçak silmesinin yalnız doğudaki küçük bir parçası korunmuştur. Dikdörtgen alınlığın köşelerindeki üç kademeli taş kabaralar kavuk biçiminde düzenlenmiş, iki kabaranın arasındaki kuş köşkü ise tamamen yıkılmıştır. İç kemerin altındaki inşa kitabesinden yalnız yuvası kalmış; kemer kilit taşı üzerindeki ta‘lik yazılı 12 satırlık kitabe, çeşmenin H.1287 / M.1870 yılında Ahmed Paşa tarafından onarıldığını kaydetmiştir.

Bu bölüm şu kayda dayanılarak yazıldı: Kültür Envanteri