Agia Triada Mağara Kilisesi, Enez

Rehber Notu

Gerçekte tabi bir mağara olan bu mekân ‘Agia Triada’ adı verilmiş olan bir yeraltı kilisesidir. Kalenin dışında, güney mendireği üzerinde yer alan ve iç limana girişi sağlayan kemerli kapının 15 m. güneyinde yer almaktadır. Giriş kısmının batısında Grek devrine ait bir niş içinde bulunan ve üzerinde Pan ile dans eden iki Nyphe’nin betimlendiği mermer kabartmadan dolayı Pan Mağarası olarak adlandırılmıştır. M.Ö. 4. veya 3. yüzyıla tarihlenen bu kabartmadan dolayı Enez’de bir Pan kültünün olduğu anlaşılmaktadır. M.Ö. 5.

Hikâyesi

Doğal bir mağaranın içine yerleştirilen Agia Triada, Enez Kalesi dışındaki güney mendireğinde, iç liman kapısının 15 metre güneyinde bulunan tek nefli bir yeraltı şapelidir. Girişin batısındaki Grek dönemi nişinde, Pan ile dans eden iki Nyphe’yi betimleyen ve M.Ö. 4. veya 3. yüzyıla tarihlenen mermer kabartma bulunduğu için mekân Pan Mağarası adıyla da anılmıştır. M.Ö. 5. yüzyıl ortasına ait Enez gümüş sikkelerindeki Teke ve Pan tasvirleri, mağaranın başlangıçtaki Pan kültü bağlantısını desteklemiştir. Doğal mekânın olasılıkla 14. yüzyılda mezar şapeline dönüştürülmesiyle Agia Triada adı kullanılmaya başlanmıştır. Şapelin ekseninde bir ana apsis, yan duvarlarında kutsal eşyalar için küçük apsisler, tabanında ise doğu-batı doğrultusunda farklı ölçülerde beş mezar oyuğu vardır. Kireç harcı üzerindeki aziz fresklerinin bir bölümü, mağaranın kalaycı atölyesi olarak kullanıldığı dönemde yok olmuştur. Ana apsiste kırmızı tonlarla yapılmış haleli Meryem tasviri korunmuş, fresklere konservasyon uygulanmış; eksendeki ilk giriş de daha sonraki bir tarihte güney duvarına taşınmıştır.

Bu bölüm şu kayda dayanılarak yazıldı: Kültür Envanteri