Hayme Ana Türbesi

Rehber Notu

HAYME ANA TÜRBESİ KİTABESİ’NİN OKUNUŞU: Tuğranın Okunuşu: El-gazi. Abdülhamîd Hân bin Abdülmecîd el-muzaffer dâima Kitabenin Okunuşu: Şehinşah-ı âli hasb-i hakan-ı mebrukü’n-neseb Abdülhamid Han kim anın lütfundan alem müstefid Gazi-i meydan-ı vagâ Cennetmekan Ertuğrul’un Olmuş idi vaktaki bu sancakta ikbali bedid Şu Domaniç yaylasını aldıkda dest-i miknete Ehl-i hilafa evvela çekmişdi ol sedd-i sedid Gazi-i merhumun imiş bu Hayme Ana maderi İtsün garik-i mağfiret daim anı…

Hikâyesi

Hayme Ana’nın Çarşamba Köyü’ndeki kabri üzerine bugünkü türbe, II. Abdülhamit’in mezarı 1886’da buldurmasının ardından yaptırılmıştır. Türbenin kitabesi Abdülhamit’in tuğrasıyla başlar; metnin sonunda hattat İbrahim Hakkı Bursevî’nin adı ve 1308, yani 1890-1891 tarihi bulunur. Kitabe, Hayme Ana’yı Ertuğrul Gazi’nin annesi olarak tanıtır ve hükümdarın onun için türbe yaptırdığını bildirir. Tarih manzumesini vali Mahmud kaleme almış, yazı İbrahim Hakkı Bursevî tarafından kitabe üzerine geçirilmiştir. Kaynak metninde Hayme Ana, Osman Gazi’nin ninesi ve Oğuzların Bozok koluna bağlı Kayı Boyu’ndan bir Türkmen kızı olarak kaydedilir; ölümü üzerine Domaniç ilçesindeki Çarşamba Köyü’ne gömülmüştür. Osmanlı obasının Söğüt ile Domaniç’e yerleştiği dönemde idareyi üstlenmesi nedeniyle kullanılan “Devlet Ana” adı da türbeyle ilişkilendirilen tarihsel anlatının parçasıdır. Hayme Ana Müzesi’ndeki hat yazısında “Padişahım çok yaşa” ifadesi yer alır. Türbenin bulunduğu köyde anma ve göç şenlikleri her yıl eylül ayının ilk pazar günü yapılır.

Bu bölüm şu kayda dayanılarak yazıldı: Kültür Envanteri